ტიპოლოგიური ძიებანი VIII

აკადემიური წიგნი, 2024,

კრებული ეძღვნება ვლადიმერ (ლადო) ლეკიაშვილის ხსოვნას

ილიას სახელმწიფო უნივერსიტეტი აკადემიკოს გ. წერეთლის სახელობის აღმოსავლეთმცოდნეობის ინსტიტუტი
Ilia State University Academician G. Tsereteli Institute of Oriental Studies

ტიპოლოგიური ძიებანი 1988 წელს დააარსა აკად. გ. წერეთლის სახელობის აღმოსავლეთმცოდნეობის ინსტიტუტის ტიპოლოგიის განყოფილების გამგემ, გამოჩენილმა მეცნიერმა ვლადიმერ (ლადო) ახვლედიანმა. სამ კრებულში დაიბეჭდა მხოლოდ ტიპოლოგიის განყოფილების თანამშრომელთა წერილები.
IV კრებული ბატონი ლადოს გარდაცვალების შემდეგ გამოვიდა. იგი მისი დაბადების 75 წლისთავს მოვუსადაგეთ. მასში სხვადასხვა დარგის სპეციალისტები მონაწილეობდნენ. სარედაქციო საბჭოს წევრების გადაწყვეტილებით, კრებული მრავალპროფილიანი გახდა და მხოლოდ ლინგვისტური ტიპოლოგიის თემატიკით არ იფარგლება.
V კრებული აკად. თამაზ გამყრელიძის დაბადების 75 წლისთავთან დაკავშირებით გამოიცა. VI კრებული მიეძღვნა ტიპოლოგიის განყოფილების უხუცეს თანამშრომელს, ჩვენს მასწავლებელს, მერი დამენიას. ხოლო VII ‒ კოლეგას, მეგობარს ირინე (ლულუ) მელიქიშვილს.
წინამდებარე VIII კრებული ეძღვნება ვლადიმერ (ლადო) ლეკიაშვილის ნათელ ხსოვნას.
ტრადიციისამებრ, კრებულს დიდი ამაგი დასდო ბატონმა ვინფრიდ ბოედერმა.

რედაქტორები – მარიკა ჯიქია, ზურაბ ბარათაშვილი
სარედაქციო საბჭო:
რუსუდან ასათიანი
მარინე ივანიშვილი
მარინა მეფარიშვილი
ეთერ სოსელია

სარჩევი
ვლადიმერ ლეკიაშვილის გამოქვეყნებული ნაშრომები .........11
მარინე ივანიშვილი
„ჩემი მეგობარი ნოდარი“...............................................................13
თამარ ნაფეტვარიძე
ვწუხვარ.............................................................................................16
მარიკა ჯიქია
ლადო ლეკიაშვილის გახსენება ...................................................18
მაია ანდრონიკაშვილი
არაბული მორფოლოგიის სტრუქტურული ტიპის
კვლევასთან დაკავშირებული ზოგიერთი საკითხი.................19
Maia Andronikashvili
On some topics of structural research in Arabic morphology ........27
ზურაბ ბარათაშვილი
ინვერსიულ ზმნებთან დაკავშირებული სინტაქსური
ფუნქციები ქართულში ..................................................................29
Zurab Baratashvili
Syntactic Functions associated with the Inverse Verbs in Georgian
............................................................................................................61
ვიტალი ბრეჟნევი
თურქულიდან შემოსული რამდენიმე სპარსული ნასესხობა
ქართულში .......................................................................................63
Vitali Brezhnev
Some Turkic borrowings of Persian origin in Georgian..................70
რუსუდან გერსამია
სივრცითი ზმნისწინები ლაზურში .............................................72

Rusudan Gersamia
Spatial Preverbs in the Laz Language...............................................92
ქეთევან გოდერძიშვილი
ფიქრები ალექსანდრე ლორიას „ოცნებათა ნაკადებზე“..........94
Ketevan Goderdzishvili
Thoughts on “Flow of Dreams” by Alexandre Loria......................104
რამაზ გორგაძე†
ქართულ-სომხური საერთო ლექსიკის შესწავლის შესახებ..105
Ramaz Gorgadze†
On the Study of Georgian-Armenian Common Vocabulary ........111
ნუნუ გურგენიძე
თურქული კალკები ქართულის მესხურ და ჯავახურ
დიალექტებში................................................................................112
Nunu Gurgenidze
Turkish calques in Georgian Meskhetian and Javakhian dialects.124
ნუნუ გურგენიძე, ლუიზა რუხაძე
მასალები მესხეთ-ჯავახეთის ტოპონიმიკიდან ......................125
Nunu Gurgenidze, Luiza Rukhadze
Materials from Meskhetian and Javakhetian toponymy ...............152
მარინე ივანიშვილი
ეტიმოლოგიური ძიებანი: შროშანი (Lilium Candidum L.) .....153
Marine Ivanishvili
Etymological research: šrošani (Lilium Candidum L.) ..................156
ნანა კაჭარავა
ქართული ენის სწავლების საკითხი თურქეთში ....................157
Nana Kacharava
Issues of teaching the Georgian language in Turkey.....................173

მედეა კინწურაშვილი
კუნძული, მარტოობა, „სხვა“.......................................................175
Medea Kintsurashvili
Island, Loniless, “Other” .................................................................184
მერი ლომია
ემოციურ-ექსპრესიული ელემენტები ოფიციალურ ენაში ...185
Meri Lomia
Emotional-expressive elements in the official language ...............204
ზაურ მარგიევი†
პორტო-ფრანკო ბათუმში ............................................................207
Zaur Margiev†
Porto-Franco in Batumi ..................................................................257
თამარ მახარობლიძე, რუსუდან გერსამია
თანდებულიანი ლოკატიური ბრუნვების შესახებ ლაზურში
..........................................................................................................260
Tamar Makharoblidze, Rusudan Gersamia
On the postpositional locative cases in Laz....................................280
მარინა მეფარიშვილი
სემიტური ოთხთანხმოვნიანი რედუპლიცირებული ზმნური
ძირების ანალიზი .........................................................................281
Marina Meparishvili
The analysis of Semitic four-consonantal reduplicated verbal roots
..........................................................................................................290
თამარ ნაფეტვარიძე
ორი სამყაროს თანხვედრა ლეონიძის „ნინოწმინდის ღამეში“
..........................................................................................................292
Nana Saganelidze
Problems of teaching verb categories Of the Georgian language to
non-native speakers.........................................................................358
ნანა საგანელიძე
-ავ თემის ნიშნის პოზიციებისათვის საწყისში .......................361
Nana Saganelidze
On the position of the thematic marker -av in the infinitive.......367
მაია სახოკია
რიტორიკული ხელოვნების ტიპოლოგიისათვის (ირანული
სამწერლობო მემკვიდრეობის საფუძველზე: აქემენიდები და
შაჰნამე)............................................................................................368
Maia Sakhokia
Towards a Typology of Rhetoric Art (according to the Iranian
Literary Heritage: Achaemenians and Shahnameh)......................415
პანტელეიმონ სოხაძე
რამდენიმე მოსაზრება ეტრუსკულ, ძველაღმოსავლურ და
იბერიულ-კავკასიურ ენებს შორის არსებული ლექსიკური
მსგავსებების შესახებ....................................................................419
Panteleimon Sokhadze
Several Opinions on the Lexical Similarities Between Etruscan,
Ancient Near Eastern and Iberian-Caucasian Languages..............448
მერი ჩიქობავა
საკულტო-რიტუალურ ტერმინთა სემანტიკა სპარსულსა და
ქართულში .....................................................................................452
Meri Chikobava
The Terms of Cult and Ritual – Semantic Parallels in the Persian
and Georgian Languages .................................................................467
ნანი ხელაია
საკვები მცენარეები „გურჯისტანის ვილაიეთის დიდი
დავთრის“ მიხედვით ...................................................................469
Nani Khelaia
Edible Plants in Gurjistan Vilayet Great Book ..............................510
მარიკა ჯიქია.................................................................................. 512
რამდენიმე არაბული ნასესხობის შესახებ თურქულში.........512
Marika Jikia
On some Arabic borrowings in Turkish.........................................521
Max Florian Hertsch
Askese als Erlösung: Schopenhauers Weltvorstellung als exolutio in
Krachts Roman 1979 .......................................................................522
მაქს ფლორიან ჰერჩი
ასკეტიზმი როგორც შვება: შოპენჰაუერის მსოფლშეგრძნება
როგორც ხსნა (exolutio) კრახტის რომანში „1979“ ...................542
ფოტოები ........................................................................................544